Kürdistan Üniversite Kentleri Doldu

Kürdistan Üniversite Kentleri Doldu

Dr. Jamal Kamal Hussein anlattı

Kürdistan Özel Üniversiteler Birliği Başkanı Dr. Jamal Kamal Hussein, Kürdistan’ın eğitim konusunda iyi bir ivme kazandığını belirterek, ‘‘Şimdi geriye dönüp bakarsak Kürdistan’da sadece bir üniversite vardı. Şimdi ise 23 tane üniversite var’’ dedi.

Dr. Jamal Kamal Hussein, Kürdistan’ın eğitimin yanında iktisadi, siyasi, teknoloji ve sağlık konularında bayağı bir yol aldığının da altını çizdi.

Kürdistan’da devlet üniversitesinin yanında birçok özel üniversitenin de bulunduğuna dikkat çeken Dr. Jamal Kamal Hussein, Kürdistan’daki eğitim konusunda merak edilenleri dergimize açıkladı.

Öncelikli olarak sizi tanımakla başlayalım?

Adım Doktor Jamal Kamal Hussein. Paralı ve parasız tüm üniversitelerin sorumlusuyum. Aynı zamanda müdürün birinci yardımcısıyım.

Kürdistan eğitim sisteminden bahsedebilir misiniz?

Ben ağırlıklı olarak paralı üniversitelerin sorumlusuyum. Üniversiteler dört senede bitiriliyor. Dört senede kişiler mezun oluyor. Eğer kişi isterse mastere devam edebiliyor.

Kürdistan’da üniversitelerin sistemi nasıl? Yani sosyal bilimler mi daha ağırlıkta yoksa sayısal bilimler mi?

Bir paralı bir de parasız okullar var Kürdistan’da. Kürdistan’da 23 tane üniversitemiz var. Bunların 11 tanesi paralı özel üniversite, 12 tanesi ise devlet üniversitesi. Eğer öğrenci iyi bir puan almışsa ve devlet üniversitesinde iyi bir bölüm kazanmışsa biz o öğrenciye yardım ederiz ve burs imkânı sağlarız. Fakat öğrenci daha iyi imkânlarda okumak istiyorsa öğrenci parasını ödüyor ve okuyor.

Devlet başarılı öğrencilere destek veriyor mu?

İyi derece yakalayan başarılı öğrencilerin hepsi en üst üniversitelerde okuyor ve hükümetin yardımıyla destek alıyor.

Kürdistan’daki özel üniversitelerin adları neler ve kaç tanesi Erbil’de?

11 tane özel üniversitemiz var. Bunların altısı Erbil’de dört tanesi Süleymaniye’de bir tanesi de Duhok’ta. Erbil’de olup da en önde gelenler; Işık Üniversitesi, Cihan Üniversitesi, Hayat Üniversitesi, Lübnan ve Fransız Üniversitesi, Sabis Üniversitesi ve Dicle Üniversiteleridir.

Süleymaniye’deki üniversitelerin isimleri neler?

Süleymaniye’de Dicle Üniversitesi, yine Cihan Üniversitesi’nin bir kolu var. Amerikan Üniversitesi var. İnsani gerek ahlaki, gerek nefsi olarak yetiştiren üniversite de var. Komar Üniversitesi, Geşa Peydan Üniversiteleri var. Dohok’ta bir tane ana üniversite var, o da paralı özel Nevroz Üniversitesidir. Ama Duhok’ta iki tane üniversite daha yapmayı planlıyoruz. Biri Cihan Üniversitesi’nin kolu olacak bir diğeri ise Amerikan Üniversitesi olacak. Tabi bunlar şuan proje aşamasında halen üzerinde çalışıyoruz.

Kürdistan Üniversiteleri Irak üniversiteleri ile karşılaştırıldığında bilimde, teknolojide, sağlıkta rekabet edebiliyor mu?

Bizde öğrenciler bir sınava giriyor, eğer sınavda yüksek puan alırsa biz onları alıyoruz. Ama onlar daha az puanla alıyor. Burada 100 üzerinde 80 puan alan bir öğrenci belki mühendisliğe gider; ama Bağdat’ta bunun için 70 puan yeterli olabiliyor. Onun için biz daha iyiyiz.

Dışarıdaki üniversitelerle bir işbirliği var mı?

Özel üniversiteler Türkiye, İngiltere gibi ülkelerle işbirliği içerisinde. Öğrenciler okumak için buradan Türkiye’ye veya İngiltere’ye gidebiliyor. Devlet üniversitelerinde de var; ama belirleyici bir sayımız yok. Onun için biz bu projenin üzerinde çalışıyoruz ve ilişki kurmaya başladık.

Kürdistan Üniversitelerinin özel üniversitelerin özellikle dünya ile rekabet edebilmek için yaptıkları çalışmalar neler?

Bizim son iki yılda bu konuya yönelik başlatmış olduğumuz projeler var. Projemiz okumaya önem vermek üzerine, eğitimimizi daha üst seviyelere çıkarmak için. Üniversitelerin kalitesini biz belirlemiyoruz. Tüm Kürdistan’da bu kaliteyi belirleyen bir birlik var. Bu birlik üniversiteler arasında değerlendirme yapan bir kuruluş. Onlar bize barajların sınırlarını söylüyorlar. Değerlendirmeler ona göre yapılıyor. Bunun haricinde biz kendi çalışmalarımızı yapmaya devam ediyoruz. Okuma sistemimizi yükseltmeye çalışıyoruz.

Kürdistan gelişiyor ve üniversiteler buna paralel olarak kendini geliştirebiliyor mu?

Kürdistan; iktisadi, siyasi, teknoloji ve sağlık konularında bayağı bir yol aldı. Ama bizim üniversitelerimiz onlardan daha fazla yol aldı. Şimdi geriye dönüp bakarsak Kürdistan’da sadece bir üniversite vardı. Şimdi ise 23 tane üniversite var. Bu çok çalışmakla ilgili. Ve bu konuda çalışmalarımız devam ediyor.

Üniversiteler için gerekli bir kadro lazım. Üniversiteler bu kadroyu yetiştirebiliyor mu?

Kürdistan’da bayağı iyi bir kadromuz var. Ama bunların dışında başka ülkelere öğrenim görmesi için öğrenciler gönderiyoruz. Bu öğrencilerin masraflarını hükümetimiz karşılıyor. Amaç, İyi bir master ve doktora yapıp buraya geri dönsünler ve üniversitelerimizde iyi bir kadro oluştursunlar. Özel üniversiteler öğrencilerini kendi gönderiyor. Özel üniversitelerdeki öğretmen konusuna gelecek olursak, öncelikle biz bir değerlendirme yapıyoruz. En iyi öğretmeni almak için bir değerlendirme bu. Yani buraya kötü öğretmen almıyoruz.

Kürdistan’da kalifiye eleman az. Gençlerin çoğu çalışmıyor mesela. Teknik bilen insan sayısı az.

İşsizlik konusuna gelince; Kürdistan iş konusunda son zamanlarda ekonomik durum olsun, bina olsun bayağı bir yükselme yaşadı. Şimdi işlerin az olduğu söyleniyor. İş çok; ama kalifiye eleman yok. On yıl öncesinde hiç iş imkânı yoktu. Ama şimdi iş imkanı çok. Çalışanlardan daha çok.

Kürt toplumu uzun süre diktatörlüğün altındaydı. Ve bu yapı Kürt toplumunun hiçbir konuda yükselmesini istemiyordu. Biz yeni ve küçük bir devlet olma yolundayız. Tabi ki eksikliklerimiz olacak. eksiğimiz 2004’te Irak Amerika savaşı oldu. Ve biz bu savaşta serbest olma mücadelesi verdik ve serbest olduk. Tabi 2004 öncesine bakarsan insanların fikri ve davranışları bayağı eskiydi. Yani öteki devletlere göre biz bayağı gerideydik. Ama 2004’ten sonra biz bayağı ileriye gittik. Türkiye’den ve diğer ülkelerden getirdiğimiz ve burada iş yapan şirketlerden bir şeyler öğrenmek istiyoruz. Bizim de yurtdışına gönderdiğimiz öğrencilerimiz var, onlar döndüğü zaman inşallah bizim kimseye ihtiyacımız olmayacak. Öyle ümit ediyoruz ki yurtdışında ki öğrencilerimiz geri döndüğünde hem teknoloji hem de bilim açısından kimseye ihtiyacımız kalmayacak.

Onların şehirleri yok olduğunda onların tamamen iradesi ve inancı vardı. Şimdi bizi onlarla kıyaslarsak irade konusunda biz onlardan üstünüz. Onlar bir ise biz ikiyiz. Çok daha üstünüz onlardan. Ama bizim ekonomik durumumuz yoktu. Geriye dönüp bakarsak bizim irademiz olmasaydı, şimdi Kürt diye bir toplum olmayacaktı Irak’ta. Ekonomi sıfırdı, hepsi sıfırdı tamamen inancımız vardı. 10 sene öncesinde Erbil tamamen bir çöldü. Şimdi bakarsak bu bizim irade konusunda onlardan daha üstün olduğumuzu görebiliyoruz.

Aslında biz Saddam’dan kurtulduk; ama önümüzde gene bir engel var. Biz federal bir toplumuz hala serbest değiliz. Mesela teknoloji için ekonomik durumun bayağı iyi olması gerekiyor. Biz petrol konusunda öne çıkmak istiyoruz. Öteki komşu ülkelerle ilişkili olmak istiyoruz. Ekonomik durumumuz iyi olsun ve para kazanalım; ama yine önümüzde Bağdat engeli var. Bağdat’la Erbil arasında problem var, o da bizim önümüzdeki engel. İnşallah o da kalkacak. Eğer Bağdat hükümeti olmasaydı biz hem siyasi hem de ekonomik olarak, şimdikinden 3 kat daha öndeydik. Büyük bir projeye başladığımız zaman hemen engel çıkartıyor bize.

Son olarak söylemek istediğiniz bir şey var mı?

Büyümeye değinmek istiyorum. Büyümemizi isteyenler de var istemeyenler de var. İstemeyenler ön plana çıkmamıza izin vermiyorlar. Allah razı olsun Türkiye hem ekonomi hem sosyal durumlarda bize bayağı yardımcı oldu. Şirketlerini buraya gönderdi. İş öğrettiler bize. İnşallah kısa bir zamanda önümüzdeki engelleri kaldıracağız ve Japonya ile rekabet edebileceğiz.

16.12.2013 (Haber Merkezi)