Petroldeki düşük fiyat Irak ekonomisini tehdit ediyor

Petroldeki düşük fiyat Irak ekonomisini tehdit ediyor

Petrol fiyatlarındaki son düşüş, Irak'ın durgun ekonomisine ağır bir darbe verdi ve yeni hükümetin İslam Devleti (ISIS) grubu ile savaştan sonra yeniden inşa etme kabiliyetini tehdit etti

Petrol fiyatlarındaki son düşüş, Irak'ın durgun ekonomisine ağır bir darbe verdi ve yeni hükümetin İslam Devleti (ISIS) grubu ile savaştan sonra yeniden inşa etme kabiliyetini tehdit etti.

Ekim ayında parlamentoya gönderilen 111,9 milyar dolarlık bir taslak bütçe, günde 3,8 milyon varil ham ihracatın varil başına 56 dolar olarak satılmasını öngörüyor. Harcamalarda yüzde 23'lük bir artış içeren fatura, 22.8 milyar dolar açık verecek.

Ancak bu yıllar süren savaştan sonra muazzam yeniden yapılanma mücadelesine değinmeye başlamayacak bile. Birleşmiş Milletler'e göre, yaklaşık 1.8 milyon kişi henüz evlerine dönmedi. Ülkenin en büyük ikinci şehri olan Musul, bir zamanlar IŞİD militanları tarafından tutulan diğer birçok şehir, kasaba ve köy gibi kısmen yıkılmış durumda.

Irak Planlama Bakanlığı, ülkenin yeniden yapılanma için yaklaşık 88 milyar dolara ihtiyacı olduğunu tahmin ediyor. Şubat ayında, Kuveyt zirvesindeki bağışçılar, faturanın bir kısmını finanse etmek için 30 milyar dolarlık kredi ve yatırım sözü verdiler, ancak taahhütleri yerine getirmek için çok az ilerleme kaydedildi.

Bu arada, Irak'ın petrol zengini güneyindeki savaşın yıkımından kurtulmuş olan Güney'de, işsizlik ve kamu hizmetlerinin yetersizliği nedeniyle son aylarda protesto gösterileri yapıldı. Yuvarlanan elektrik kesintileri, 2003 yılında ABD öncülüğündeki istilaya geri dönen ülke çapında bir sorun olmuştur ve güneyde musluk suyu içilmezdir.

Parlamentonun Ekonomi Komitesine başkanlık eden milletvekili Haneen el-Qado, “Düşen petrol fiyatlarına şaşırdık ve büyük bir sorunla karşılaştık” dedi. 

Iraklılar daha önce 2018’de yeni bir hükümet seçtiler, ancak ülkeyi son 15 yıldır yöneten aynı çırpıcı siyasi hizipler hâkim oldu. Milletvekilleri taslak bütçeyi reddettiler, daha düşük bir petrol fiyatı öngören ve kamu yatırımları için daha da fazla fon tahsis edecek yeni bir tane istediler.

Qado, gelecek yılın ilk çeyreğinde bir zamana kadar bir bütçeyi onaylayamayacaklarını söyledi. O zamana kadar, hükümet her ay bir önceki yıla tahsisatın ancak onda birini harcayabilir.

Uluslararası dikkat, kuzey ve batı Irak’taki yıkıma ve güneydeki protestolara odaklanırken, bütçe krizi de daha istikrarlı bölgelerde yaşayan Iraklıları ağır etkiledi. Bağdat'taki inşaat projeleri yıllarca durduruldu.

Kadhim Nima Khudair'in inşaat şirketi, 2014 yılında dört okul inşa etmek için 5 milyon dolar maliyetinde sözleşme imzaladı. Ertesi yıl, üçü yüzde 80 oranında tamamlandı, ancak hükümet DAEŞ'e karşı pahalı savaşı başlattığında kamu fonları kurudu. Petrol fiyatları 2017 yılında toparlanmaya başladığında, hükümet yeniden taksit ödemeye başladı, ancak yalnızca çoğunlukla tamamlanan projeler için. Artık bütçe müzakereleri beklemeden ödemeler durdu.

Okulların hiçbiri tamamlanmadı ve Khudair, 500 çalışanı işten çıkarmaya ve aile evleri ve arabaları satmaya zorlayarak derinden borçlandı.

Khudair, “Şimdi hiçbir kâr istemiyorum, sadece sermayemi geri istiyorum” dedi. “Tüm bu yıllar boyunca mücadele ediyoruz. İnsanlar hala kapımı çalıyor, paralarını istiyorlar. ”

Ulusal Yatırım Komisyonu başkanı Sami el-Araji, Aralık ayında düzenlenen ekonomik konferansa 54 milyar dolar değerinde yüzlerce projenin ertelendiğini söyledi. Ekonomiyi, yatırımları teşvik edecek ve ülkenin petrole olan güvenini azaltacak büyük bir revizyon için çağrıda bulundu. “Tüm alternatifleri düşünmeliyiz, ülkenin umut verici fırsatları var.” dedi.

Ekonomiyi çeşitlendirme çabaları, 2003 yılına kadar devam eden siyasi mücadele ve yolsuzluk nedeniyle, savaş ve istikrarsızlık döngüsünü körükleyerek durdu.

 

9.01.2019 (Haber Merkezi)